Որոնում

среда, 17 декабря 2025 г.

Դասերը խանգարողը

 


ԱՆՆԱ ՍԱՀԱԿՅԱՆ  Մեր դասարանում կա մի աշակերտ, ով իր ներկայությամբ կարողանում է փոխել դասարանի մթնոլորտը։ Նրա անունը Գագիկ է (անունը փոխված է)։ Գագիկը մի քանի ամիս է ինչ սովորում է մեր դասարանում, բայց մենք արդեն սկսել ենք ճանաչել նրան։ Նա իր ուշադրություն ավելի շատ ոչ թե կենտրոնացնում է դասերին այլ տանից բերված իրերին։ Մեր ուսուցչուհին այդ իրերը ամեն անգամ տանում է տնօրենի մոտ, բայց մեկ է`  Գագիկը գտնում է այլ տարբերակ։ Նա իր հետ նաև բերում է հեռախոս և ականջակալներ, պառկում է նստարանին ու երաժշտություն  լսում։ Կամ դասի ժամանակ ինքն իրեն բարձր խոսում է և մեզ խանգարում է դասը լսել։ Երբեմն էլ անում է տարօրինակ շարժումներ, որպեսզի ամբողջ դասարանի ուշադրությունը գրավի։ Նա շատ հաճախ ուսուցիչներից նկատողություն է ստանում, որովհետև երբեմն նրանց նույնպես խանգարում է դասը բացատրել։ Բայց մեր պատմության ուսուցչուհին ձևը գտել է, թե ինչպես անել, որ Գագիկը ձայն չհանի։ Երբ նա Գագիկի ձեռքին հեռախոս է տեսնում` չի վերցնում, բայց պայման է դնում, որ եթե Գագիկը ձայն հանի, իր հեռախոսը կտանի տնօրենի մոտ։

Ժամանակակից երեխաները և նրանց արժեքները


Աննա Սահակյան

ԱՀՏ Լրագրության դասարան

Մեծերը հաճախ ասում են, որ այսօրվա երեխաները այլ են, նման չեն իրենց, ժամանակները փոխվել են` երեխաների հետաքրքրությունը,  մտածելակերպը` նույնպես։ Սմարթֆոները, ինտերնետը սոցիալական ցանցերը դարձել են երեխաների կյանքի անբաժան մասը։ Եթե նախկինում  երեխաները ժամանակ էին անցկացնում բակում խաղալով կամ գրքեր կարդալով, հիմա  իրենց ժամանակն անցկացնում են էկրաների առջև։ Ճիշտ է` սա նրանց թույլ է տալիս տեղեկություն ստանալ,  զարգնալ և սովորել նոր բաներ, սակայն նրանք կտրվում են առօրյա կյանքից։ Երեխաների արժեքները որոշ չափով փոխվել են։ Շատ երեխաներ ցանկանում են ուսում ստանալ, նոր գիտելիքներ ձեռք բերել, սակայն որոշներն էլ ցանկանում են նոր հեռախոս ունենալ,  բրենդային հագուստ հագնել։

Որպես ժամանակակից երեխա` առաջին հերթին ցանկանում եմ ունենալ լավ կրթություն և փորձում եմ ազատ ժամանակս տրամադրել ընկերներիս հետ բակում խաղալուն։

понедельник, 24 ноября 2025 г.

Ցավում եմ, բայց հայերի մեջ շատ քիչ գնորդներ կան, որոնք պատրաստ են 1000-ավոր դոլարներ կամ եվրոներ վճարել․Վլադիմիր Շահինյան


 Սոնա Լևոնյան

ԱՀՏ Լրագրության դասարան


Մարտիրոս Սարյանի անվան պուրակը գտնվում է Երևանի Կենտրոն համայքնում` Մաշտոցի, Մարշալ Բաղրամյան պողոտաների և Ստեփան Զորյան փողոցի միջև` Ֆրանսիայի հրապարակին կից։ Այգու տարածքում մշտապես գործում է նկարչական ցուցահանդես-վաճառք։ Այնտեց ներկայացվում և վաճառվում էին նաև ժամանակակից նկարիչ Վլադիմիր Շահինյանի աշխատանքները։ Նա ներկայացնում էր հիմնականում քաղաքային և բնության պատկերներ։ Մեր այն հարցին, թե ովքե՞ր են  հիմնական գնորդները, նկարիչը պատասխանեց. 

«Ցավում եմ, բայց հայերի մեջ շատ քիչ գնորդներ կան, որոնք պատրաստ են 1000-ավոր դոլարներ կամ եվրոներ վճարել։ Իմ կարծիքով այդ հայերը երբեք չեն եղել թանգարաններում, ցուցասրահներում և չեն տեսել օրիգինալ նկարներ։ Բայց կան քաղաքացիներ, որոնք 15-20 տարի իմ գնորդներն են և իրենք պատրաստ են վճարել և վճարել են իմ ուզած գումարները։ Բայց մեծամասնությամբ գնորդներս եղել են գերմանացի, ֆրանսիացի։ Հիմա ,օրինակ, Միլանում Ստեֆան Մարիոնը, ով Լեոնի համալսարաններից մեկում դոկտոր-պրոֆեսորն էր, ում հետ 15-17 տարի առաջ ենք ծանոթացել այստեղ, այսօրվա դրությամբ իմ 25-30 կտավ համալսարանի իր  գրասենյակում պահել է։ Փաստորեն դա իմ անձնական ցուցասրահն է»։ 

Վ. Շահինյանը մեզ հետ զրույցում նշեց, որ գերադասում է աշխատել յուղաներկով։

Խոսելով նկարչական ոճի մասին՝ մեր զրուցակիցն ասաց․ «Ես համարում էի, որ ոճս էքսպրեսիոնիզմն է, բայց մոտ մեկ ամիս առաջ մի պատկերասրայի սեփականտեր՝ ազգությամբ ֆրանսուհի,ասաց, որ սա ֆովիզմ է։ Ես համաձայն եմ նրա հետ»։

Իսկ այն հարցին, թե ո՞րն է այդ տարբերությունը, որ ինքը չէր նկատել, Շահինյանը պատասխանեց.

«Ես նկատել էի։ Գիտե՞ք ինչ, հստակ անվանել, թե դա որ տեխնիկան է, այդքան էլ հեշտ չէ, որովհետև նկարիչը, երբ նկարում է, ինքն իր դեմ խնդիր չի դնում թե որ ոճով պիտի նկարի։ Կոնկրետ ինձ մոտ դա երբեմն էքսպրեսիոնիստական է կամ ֆովիստական։ Տարբերությունն այն է, որ   անվանումը թարգմանաբար նշանակում է վայրենի, որի իմաստը շատ արագ նկարելն է` ոչ թե մտածելով, այլ ինքնաբերաբար։ Որոշ նկարներս ավելի ֆովիստական են, որոշները՝ էքսպրեսիոնիստական»։

Չլսեցի ինձ այդքան հիասթափեցնող խորհուրդներն ու հաղթեցի

 


Սոնա Լևոնյան

ԱՀՏ Լրագրության դասարան

Կարծում եմ, որ ես ամեն օր էլ ունենում եմ փոքրիկ հաղթանակներ ու հաղթահարում ինքս իմ դիմաց դրված չնչին փորձությունները։ Վաղ առավոտյան արթնանում ու դուրս եմ գալիս սիրելի ու փափուկ մահճակալիցս և գնում դասի։ Օրվա վերջում հոգնած ու ուժասպառ եղած երբեմն ինձ ստիպում եմ դաս սովորել։ Հաճախ չցանկանալով հավաքում եմ տունը` պարզապես մայրիկիս օգնելու համար։ Սրանք բոլորը իմ առօրյա փոքրիկ հաղթանակներն են։ Բայց կա մեկը, որն այդքան էլ փոքրիկ չէ։ Տարիներ առաջ շախմատային բուռն կյանքս անսպասելիորեն անկում ապրեց։ Սկսեցի ավելի հաճախ պարտվել, կոտրվել։ Սպասեցի որոշ ժամանակ, բայց հաղթանակներիս թիվն ավելի էր փոքրանում։ Բոլոր ծանոթներս, հարազատներս ու ընկերներս կարծես հենց այս պահին սպասելով` խորհուրդ էին տալիս դուրս գալ շախմատից ու մոռանալ այդ սպորտի մասին։

-Արդեն 2 տարի է կարգդ չես ստանում, էլ ի՞նչ իմաստ ունի շարունակելդ։ Միայն անիմաստ ժամանակդ ես վատնելու։ Այս և նմանատիպ այլ խոսքեր ավելի կոտրեցին ինձ, կամ էլ ո՞վ գիտի, գուցե ավելի ոգեշնչեցին առաջ շարժվել։ Ես որոշեցի մի քիչ էլ սպասել, անտեսել բոլորին ու ամեն ինչը։ Ու կարծես թե ստացվեց։ Կարճ ժամանակ անց ես ստացա այդքան սպասված շախմատային կարգս, հաղթանակներիս թիվը մեծացավ։ Այսպիսով ես կրկին նույն երջանիկն էի, տախտակը ձեռքիս հաղթանակած շտապում էի սիրելի շախմատիս դասարան։ Հաղթանակած, որովհետև չլսեցի ինձ այդքան հիասթափեցնող խորհուրդները, ուշադրություն չդարձրեցի, չկարևորեցի դրանք ու, ինքս իմ մեջ կրկին ուժ գտնելով


շարժվեցի առաջ։

Երկինքը մաքրվեց մշուշից, երբ մարդը ճանաչեց ինքն իրեն

 


Սոնա Լևոնյան

ԱՀՏ Լրագրության դասարան

Մշուշոտ մի թագավորություն կար, որտեղ առավոտները երբեք ամբողջությամբ չէին լուսանում, իսկ գիշերները երբեք ամբողջությամբ չէին մթնում։ Անտառում, ասում էին, ապրում է մի մոռացված կախարդ, որին վախենում էին անգամ հիշել։ Ապարանքի բարձր պատերի ներսում ապրում էր արքայի միակ դուստրը՝  երես առած մի աղջիկ, որի աչքերը փայլում էին ինչպես գետակի ջուրը լուսնի լույսի ներքո, բայց այդ փայլի խորքում միշտ կար մի տխրություն։ Ամեն օր նա քայլում էր մարմարե սրահներով՝ շրջապատված երգեր երգող ծառաներով և ծաղկային բույրով լցված պարտեզներով, բայց նրա սիրտը դատարկ էր։

Մի օր նա որոշեց լքել ապարանքը  և գնալ դեպի անտառ՝ գտնելու այն կախարդին, որից բոլորը խուսափում էին։ Տեսնես`ինչու՞ էին այրում նրա հետ հանդիպման բոլոր կամուրջները, այդ ի՞նչ գիտի նա, որից խուսափում են բոլորը, և գուցե հենց նա գիտի, թե որն է հոգու լիության ու կատարյալ երջանկեւթյան գաղտնիքը, երբ շուրջբոլորդ թվացյալ կատարելություն է,- այս և մի քանի այլ մտքերով աղջիկը ճամփա ընկավ։ Նրա ուղին անցավ բեկորներով լցված քարե արահետներով, որտեղ հին ու չոր ծառերը կարծես շշնջում էին նրա անցյալի մասին։ Անտառի խորքում նա գտավ աշտարակը՝ փաթաթված որթատունկերով, պատուհաններից կախված, մոռացված ժամանակների փոշով։

Կախարդը նրան դիմավորեց առանց զարմանալու՝ կարծես վաղուց գիտեր, որ աղջիկը գալու է։

— Ինչու՞ ես եկել, արքայադուստր, — հարցրեց նա։

— Ես ուզում եմ իմանալ՝ ո՞վ եմ ես իրականում, —պատասխանեց աղջիկը։

Կախարդը նայեց նրան երկար ու լուռ։— Մարդը չի ճանաչում իրեն, քանի դեռ չի հանդիպել իր վիշապին , — ասաց նա։

Արքայադուստրը խառնվեց.

— Ի՞նչ վիշապ… մեր երկրում բոլոր վիշապներն արդեն սպանված են։

Կախարդը ժպտաց՝ աչքերը փայլեցին կրակի նման մի։

— Ամեն մարդու ներսում ապրում է մի վիշապ` իր վիշապը։ Ոմանց մեջ նա կրակի է վերածվում, մյուսների մեջ՝ դատարկության։ Նա սնվում է քո վախերից, քո գոռոզությունից, քո չասված ճշմարտություններից։ Եթե չհաղթես նրան` կյանքդ կնմանվի իրական ստի, ինքնախաբեության, ու ոչ մի հրաշքի էլ ականատես չես լինի։

Արքայադուստրը վերադարձավ ապարանք, բայց այդ օրվանից նա այլևս նույնը չէր։

Նա այլևս չէր փնտրում փառք կամ գոհարներ։ Ամեն գիշեր նայում էր լուսնի ցոլքին ու լսում իր սրտի բաբախը՝ ինչպես հին հարվածվող թմբուկ, որը հիշեցնում էր՝ այնտեղ ինչ-որ բան դեռ սպասում է։ Նա սկսեց լսել մարդկանց, ներել, չվախենալ։ Ամեն անգամ, երբ հաղթահարում էր իր վախերը, թվում էր՝ինչ-որ ստվեր իր ներսում փոքրանում է։

Եվ մի գիշեր, երբ նա արցունքներով ընդունեց իր ցավը ու ժպիտով իր անցյալը, աշտարակի պատուհանների միջով փչեց քամի, որը բերեց կախարդի ձայնը՝ մեղմ, ինչպես հուշ։

-Վիշապը հանգչել է։ Հիմա դու կարող ես լինել այն հրաշքը, որը փնտրում էիր։

Այդ գիշեր թագավորության երկինքը մաքրվեց մշուշից։ Առավոտն առաջին անգամ եկավ լիարժեք լույսով։ Հրաշքը կատարվել էր։ Բայց ոչ կախարդի ձեռքով, այլ մարդու, ով վերջապես ճանաչեց իրեն։

среда, 12 ноября 2025 г.

ԱՀՏ Լրագրության դասարանը հյուրընկալել էր քիթ, կոկորդ, ականջաբան Արայիկ Ղարիբյանին


Աննա Սահակյան

ԱՀՏ Լրագրության դասարան

Օրերս ԱՀՏ Լրագրության դասարանը հյուրընկալել էր  քիթ, կոկորդ, ականջաբան Արայիկ Ղարիբյանին։ Նա հաճույքով պատասխանեց մեզ հուզող հարցերին,  պատմեց իր կյանքի և մասնագիտական ուղու մասին։ 

Սկզբում բժիշկ Ղարիբյանը պատմեց, թե ինչպես է որոշել դառնալ բժիշկ։ Պարզվում է, երբ եղել է  երեք տարեկան՝ վիրահատվել է։ Այդ հիվանդանոցում որպես մանկաբույժ աշխատել է   մորաքույրը։ Վիրահատությունից հետո նա իր տատիկին ասել է, որ ցանականում է մորաքրոջ պես բժիշկ դառնալ։ 

 Դպրոցական տարիներին սկսվում է հայ-ադրբեջանական պատերազմը, որին բժիշկը  մասնակցել է։ Այդ ընթացքում նա որոշել է դառնալ ռազմադաշտային վիրաբույժ։ Սակայն այն ժամանակ Հայաստանում չեն եղել ռազմաբժշկական հաստատություններ։

Այնուամենայնիվ, նա երբեք չի հրաժարվում բժիշկ դառնալու իր երազանքից։ Տասը տարի սովորելուց հետո սկսում է աշխատել «Արթմեդ» բժշկական կենտրոնում։ Զուգահեռ  դասավանդում է Առողջապահության ազգային ինստիտուտում։ 

Հանդիպման ընթացքում ի թիվս մի շարք հարցերի՝ հետաքրքվեցինք, թե քանի՞  տսրեկանից կարելի է վիրահատել քիթը։ 

ԼՕՌ բժիշկը պատասխանեց, որ նախկինում ասում էին՝ քիթը կարելի է վիրահատել 18 տարեկանից, քանի որ այդ ժամանակ երեխան արդեն ամբողջությամբ հասունացած է։

Հարցին, թե  գրիպի ժամանակ քիթը շատ հաճախ փակվում է, ի՞նչ անել այդ դեպքում,  բժիշկը խորհուրդ տվեց օգտագործել անոթասեղմիչ կաթիլներ։ Նա հորդորեց հնարավորինս քթով շնչել և աշխատել բերանով չշնչել։

Նա նշեց, որ ցանկալի է 3 օր մնալ տանը և բուժվել, քանի որ հակառակ դեպքում կարող ենք վարակել ամբողջ դասարանին։ 

Բժիշկ Ղարիբյանն անդրադարձավ նաև ականջի փայտիկների խնդրին՝ ընդգծելով, որ ականջները չի արելի ականջի փայտիկով մաքրել, քանի որ  կարող է վնասվել մեր լսողությունը։ Կարելի է պարզապես  լոգանք ընդունելու ժամանակ լավ լվանալ ականջներ կամ սրբիչով մի լավ մաքրել։

воскресенье, 2 ноября 2025 г.

Ո՞վ է բարի մարդը


Հայկ Սարիբեկյան

ԱՀՏ Լրագրության դասարան

Մեր օրերում երբեմն, բարեհոգի մարդուն հաճախ կոչում են հիմար, միամիտ...։

Իսկ միամիտ է այն մարդը, ով ինքնամոռաց ու ինքազոհաբար աջ ու ձախ լավություն է անում, նույնիսկ այն դեպքում, երբ տուժում է։

Իսկ ո՞վ է բարի մարդը․բարի մարդը այո՛, լինում է կարեկցող, օգնող, աջակցող ու շատ ավելի հաճախ ոչ թե նյութապես, այլ հոգեպես, որովհետև երբեմն մարդիկ երբ հոգեպես կոտրված են լինում՝ ֆիզիկապես էլ չեն կարողանում առաջ շարժվել, իսկ երբ գտնում են հոգեպես աջակցություն՝ կարողանում են մի շարք դռներ կոտրել ու շարժվել։

Բարի մարդը կտա միջոց, որով մեկ ուրիշը կկարողանա փորձել ու ձգտել, իսկ հիմարը կտա միջոցներ, որով անընդհատ սպառվում են...

Ինձ համար առանձնահատուկ բարիություն է սերը կենդանիների հանդեպ, իսկ երբ չեն սիրում, գոնե պետք է չվնասել։

Արենի գյուղում անցկացվեց ամենամյա Գինու փառատոնը


Սոնա Լևոնյան
ԱՀՏ Լրագրության դասարան

Հոկտեմբերի 4-ին Վայոց Ձորի Արենի գյուղում անցկացվեց ամենամյա Գինու փառատոնը։ Այն ավանդաբար անց է կացվում հոկտեմբերի առաջին շաբաթ օրը` «Արենի գինու փառատոն» հիմնադրամի կողմից։ 11 տարիների ընթացքում փառատոնին ներկայացվել են թե՛ տնական գինիներ` պատրաստված Արենի գյուղի և հարակից շրջանների բնակիչների կողմից, թե՛ արտադրական գինիներ։

Այս տարի ևս Արենին բաց էր արել իր դռները հարևան գյուղերի, քաղաքների, մայրաքաղաքի բնակիչների և նույնիսկ օտարազգի զբոսաշրջիկների առջև։ Անմիջապես գյուղ մտնելիս հյուրերին դիմավորում էին ներկաների հյուրընկալ տաղավարները` լի ավանդական սեղաններով։ Սեղանները զարդարում էին տոնական գաթաները, մաճառը, ժենգյալով հացը։ Ներկայացված էին բազում կազմակերպությունների արտադրանքներ` հայկական զարդանախշերով տարազներ, գորգեր։ Գյուղի կենտրոնում մեծ փայտե տարայի մեջ տեղի երիտասարդ աղջիկները ոտքերով ճզմում էին խաղողը` այդպիսով ավելի պատկերավոր ցույց տալով ներկաներին գինու ստացման վաղեմի ժամանակների եղանակը։


Արենին հյուրընկալել էր շատ պարային խմբերի, արտիստների ևս։ Հյուրերի հայրենասիրական ոգին արտացոլվեց նաև ազգային և ժողովրդական երգ ու պարի միջոցով։ Հսկայական շրջաններով մարդիկ պարում էին քոչարի, յարխուշտա, թամզարա։
Խնջույքը շարունակվեց նաև երեկոյան` արդեն դիջեյի մասնակցությամբ։

Կուզեմ, որ «Գիտության շաբաթը» փառատոնի կազմակերպիչները մեծ ուշադրություն դարձնեն հայոց լեզվին և գրականությանը


Աննա Սահակյան

ԱՀՏ Լրագրության դասարան

Սեպտեմբերի 30-ից հոկտեմբերի 5-ը տեղի ունեցավ  «Գիտության շաբաթը»։ Ներկայացված էին տարբեր լաբորատորիաներ, գիտական ինստիտուտներ։

Ինձ հատկապես շատ դուր եկավ կենսաքիմիայի տաղավարը,  քանի որ այնտեղ շատ հետաքրքիր փորձեր էին կատարում, իսկ ես շատ եմ սիրում կենսաբանություն և քիմիա առարկաները։ 

Արդեն երկրորդ տարին է, ինչ մասնակցում եմ «Գիտության շաբաթ» փառատոնին, բայց այս երկու տարվա ընթացքում չեմ նկատել որևէ տաղավար, որը հատուկ նվիրված կլինի հայոց լեզվին և գրականությանը։ Իմ կարծիքով՝  առաջինը պետք է մեծ ուշադրություն դարձնեին հայ գրականությանը։ Շատ լավ կլիներ, եթե փառատոնում լիներ տաղավար, որտեղ կներկայացվեին մեր հայտնի գրողների ստեղծագործությունները, կկազմապերպվեին ընթերցանություններ, մրցույթներ։


воскресенье, 26 октября 2025 г.

Արքայադուստրը և վիշապը


Աննա Սահակյան։ Գեղեցիկ արքայադուստրն ապրում էր բարձր լեռան գագաթին գտնվող հին ապարանքում։ Նա հայտնի էր իր բարությամբ և բոլոր մարդիկ նրան սիրում էին։

Մի օր նրանց թագավորությանը սպառնաց մի սարսափելի վիշապ, որը ցանկանում էր այրել ամբողջ քաղաքը։ Ոչ ոք չէր կարող հաղթել այդ վիշապին։

Այդ ժամանակ արքայադուստրը որոշեց դիմել կախարդի, որն ապրում էր անտառում։

Կախարդը լսեց նրա խնդրանքը և ասաց.

-Միայն մեկ հրաշք կարող է փրկել ձեր թագավորությունը։

Նա պատրաստեց կախարդական ըմպելիք և տվեց արքայադստերը՝ ասելով, որ այն պետք է մատուցի վիշապին։ Երբ վիշապը խմեց ըմպելիքը, նա կորցրեց իր զայրութը, դարձավ բարի և նույնիսկ սկսեց թշնամիներից պաշտպանել թագավորությունը։

понедельник, 20 октября 2025 г.

Հրաշքով լի երկինքը թվում էր` պոկվում է երկրագնդից և ճանապարհում հեքիաթի գիրկը


Սոնա Լևոնյան

ԱՀՏ Լրագրության դասարան

 Ամեն ամառ թոռնիկներով գնում էինք գյուղ՝ տատիկիս տուն, հանգստանալու։ Ես ու հորաքրոջս աղջիկը ոչ մի վայրկյան տանը չէինք նստում․ զբոսնում էինք գյուղում, բակային խաղեր խաղում կամ պարզապես այցելում գյուղի եկեղեցի` օրվա փոքրիկ հանգստությունն այնտեղ գտնելու նպատակով։


Մի սովորական օր, երբ ես, քույրս ու Անին` ընկերուհիս, հագեցած արդեն բակային խաղերից, պատրաստվում էինք տուն գնալ, Անին ասաց.

-Երեխե՜ք, այսօր Լուսնի խավարում է։ Ավելին` մի քանի րոպեից Արևը մայր կմտնի ու կդիտվի Լուսնի խավարումը։

-Ի՞նչ ես առաջարկում, Անի։ Արդեն ուշ է, մենք շուտով տուն պետք է գնանք։

-Տուն գնալը միշտ էլ կա,- ոգևորված տեղից վեր թռավ Անին,-նման հնարավորություն այլևս չենք ունենալու։ Ի դեպ, պապիկս տանիքում մի հեռադիտակ ուն` ծառայության ժամանակներից է մնացել։ Գիտե՞ք` ինչ պարզ է երևում երկինքը։ Դե՜, եկե՜ք։

Մենք ոգևորված նայեցինք միմյանց և վազեցինք Անիի հետևից` իրենց տանիք։ Երբ արդեն տանիքում էինք, Արևը մինչև վերջ մայր էր մտել, արդեն դիտելի էր դառնում այդքան սպասված Լուսնի խավարումը։

-Այստեղ պետք է լիներ, բայց չեմ գտնում։

Անին ամբողջ մարմնով ընկել էր հսկայական փոշոտ սնդուկի մեջ և հեռադիտակն էր փնտրում։
-Գտա՜,- հաղթական գոչեց Անին։

Մենք հերթով մոտեցանք հեռադիտակին։ Իրոք, որ շշմելու էր։ Աստղազարդ երկնքում պսպղում էին խոշոր աստղերը, կարծես` ժպտում քեզ, իսկ նրանցից ոչ շատ հեռու երևում էր լուսինը` խավարման եզրին։ Հրաշքով լի երկինքը թվում էր` պոկվում է երկրագնդից և ճանապարհում հեքիաթի գիրկը։ Այսպես հիացած աստղերի ներդաշնակ հրավառությամբ՝ մոռացանք ժամի մասին։ Երբ հասանք տուն՝ բոլորը քնած էին։ Փորձեցինք գողեգող բարձրանալ սենյակ, բայց քույրս անփութորեն դիպավ փոքր եղբորս գիշերանոթին, որ կարծես` որպես թակարդ էր դրված մեզ համար, և լռությունը խավարեց։ Աստիճաններով բարձրանալիս մեջքիս հետևում լսվեց տատիկիս բարկացած ձայնը։ Երբ թեքվեցի՝ մթության մեջ տեսա նրա մարտական կերպարը։ Մենք հանձնվեցինք նրա ահարկու հայացքից և իջանք։ Տատիկս չխնայեց ո'չ իրեն, ո'չ մեզ. բարկացավ մինչ ուշ գիշեր, ասաց, որ կզանգի մեր ծնողներին, կպատմի նրանց ամեն բան, կզրկվենք շատ հաճույքներից...ու էլ չեմ մտաբերում։ Չեմ մտաբերում, որովհետև դեռ հետ չէի եկել այն աստղազարդ հեքիաթից։ Հեքիաթից, որ երբևէ իմ կարդացածներից ամենալավն էր, ամենակայունն իմ հիշողություններում։

четверг, 9 октября 2025 г.

Կայացավ «Մեղրատոն» փառատոնը


Աննա Սահակյան

ԱՀՏ Լրագրության դասարան

Սեպտեմբերի 27-ին«Երազ այգում տեղի ունեցավ «Մեղրատոն» փառատոնը։

Ներկայացված էր Հայաստանի տարբեր շրջաներում արտադրվող մեղրը։ Մեղվաբույծերը մեզ հետ զրույցում ոչ միայն խոսեցին արդար մեղրի մասին, այլև ներկայացրեցին, թե, ո՞ր մարզից են և ինչե՞ր են կարողացել ստանալ մեղրից։

Ամեն տաղավար ուներ իր տարբերվող արտադրանքը։

Տաղավարներից մեկում ներկայացված էին մեղրից պատրաստված խնամքի պարագաները։ Պարզվեց՝ գնորդների մեծ մասը կոսմետոլոգներ են։

Մյուսում մեղրից պատրաստված շոկոլադ էր, որը, ինչպես պարզաբանեց արտադրողը, սովորական կոնֆետներից տարբերվում է և իր մեջ շատ շաքար չի պարունակում։

Ինձ շատ դուր եկավ «Մեղրատոն» փառատոնը։ Տպավորություններով լի օր, որ հաստատ հիշվելու է։Մյուս տարի ևս անպայման կմասնակցեմ փառատոնին։

Մեկ շաբաթում Ազատության հրապարակը վերածվեց բաց լաբորատորիայի


Էլեն Հակոբյան 

ԱՀՏ Լրագրության դասարան

Սեպտեմբերի 30-ից հոկտեմբերի 5-ը Ազատության հրապարակում անցկացվեց «Գիտության շաբաթ» փառատոնը։ Մեկ շաբաթում հրապարակը վերածվեց բաց լաբորատորիայի, որտեղ երեխաներին ու մեծահասակներին բազում բացահայտում էին սպասվում։

Փառատոնին մասնակցում էին գիտական ինստիտուտներ, համալարաններ, տարբեր հրատարակչություններ, այդ թվում՝ «Էպիգրաֆ»-ը և «Զանգակ»-ը, ինչպես նաև դպրոցներ՝ «Այբ»-ը, Արտաշես Շահինյանի անվան ֆիզիկամաթեմատիկական հատուկ դպրոցը, Շիրակացու ճեմարան» միջազգային գիտակրթական համալիրը, «Օհանյան» կրթահամալիրը, «Նյուտոնիկ» զարգացման կենտրոնը, «Պորտ 88»-ը «Տիեզերք 42»-ը: Դպրոցները հիմնականում շեշտը դրել էին բնագիտական առարկաների վրա՝ ներկայացնելով մի շարք փորձեր։

Ողջունելի էր, որ երեխաները կարողանում էին կատարել լաբորատոր աշխատանքներ և բացատրել այն։ Ցավալի է, որ հանրակրթական դպրոցներում այդ վիճակը չէ։ Ցանկալի կլիներ, որ լաբորատորիաներ լինեին ու փորձեր կատարվեին յուրաքանչյուր դպրոցում։

Փառատոնն իսկապես կայացած է ու ունի բազում դրական կողմեր, սակայն մենք ապրում ենք Հայաստանում և բնական գիտություններից բացի ուզում ենք տեսնել Հայոց լեզվի և գրականության, Հայոց պատմության վերաբերյալ տարբեր խաղեր։ Հուսանք, հաջորդ տարի այս բացը կլրացվի։

пятница, 26 сентября 2025 г.

Անհամբեր սպասում եմ հաջորդ ամռանը՝ նոր ուրախություների և հանդիպումների համար

 


Աննա Սահակյան

ԱՀՏ Լրագրության դասարան

Ինչպես նախորդ, այնպես էլ այս տարի ամառային արձակուրդն անցկացրեցի Սյունիքի մարզում։ Այն ինձ համար շատ սիրելի վայր է. բնությունն այնքան գեղեցիկ է, որ միշտ ցանկություն եմ ունենում վերադառնալ այնտեղ։

Արձակուրդների ընթացքում երկու շաբաթով այցելեցի նաև տատիկիս և պապիկիս։ Նրանց տանն անցկացրեցի շատ լավ ժամանակ։ Բացի այդ, մենք ընտանիքով այցելեցինք առանձնատուն, որտեղ լողավազան կար։ Դա շատ զվարճալի ու անմոռանալի օր էր։ Մենք լողացինք, հետաքրքիր խաղեր խաղացինք և լիքը ուրախ պահեր ապրեցինք։ Այդ օրը մեր ամենահիշարժան օրերից մեկը դարձավ։ Այս ամառվա ընթացքում նաև մեզ հյուր էր եկել մորաքույրս` Շվեցարիայից։ Նա բոլորիս բերել էր գեղեցիկ նվերներ` սկսած քացրավենիքից, վերջացրած հագուսով։ Նրա ներկայությունը մեր արձակուրդն ավելի ջերմ և ուրախ դարձրեց։


Այս ամառը լի էր ուրախություներով , ծիծաղով և նոր հիշողություններով։ Անհամբեր սպասում եմ հաջորդ ամռանը՝ նոր ուրախություների և հանդիպումների համար։

Չպետք է մոռանալ, որ բոլորս հավասար ենք և պետք է օգնենք միմյանց


Աննա Սահակյան
ԱՀՏ Լրագրության դասարան


Այսօր աշխարհը շատ է փոխվել։ Մարդիկ շտապում են աշխատանքի, սակայն մոռանում են ամենակարևորի` մարդ լինելու մասին։ Կան մարդիկ, ովքեր իրենց պահում են այնպես, որ կարծես ուզում են ուրիշներին նվաստացնել։ Այդպիսի մարդիկ մտածում են, որ կարող են գլխից վեր բաներ անել։ Ոչ ոք իրավունք չունի ոտնահարել մեկ ուրիշի արժանապատվությունը։ Չպետք է մոռանալ, որ բոլորս հավասար ենք և պետք է օգնենք միմյանց։ Վերջերս մի դեպք էր եղել` երկու ընկեր վիճել են դասը խանգարելու պատճառով։ Հաճախ դպրոցականները վիճում են նաև հագուստի պատճառով` ասելով, թե քո հագուստը շատ վատն է։ Սակայն պետք է հիշենք, որ ամեն մարդ կրում է այնպիսի հագուստ, ինչ ինքն է ցանկանում։

Մեկ անգամ անտառում


Աննա Սահակյան
ԱՀՏ Լրագրության դասարան


Ամառային արևոտ օր էր։ Ես ու ամենամոտ դասընկերուհիս` Անահիտը, որոշեցինք գնալ մեր տան մոտ գտնվող անտառ` գետակի մոտ և անցկացնել մեր հանգիստը։ Չէինք մոռացել վրանների մասին։ Մի փոքր հանգստանալուց հետո գնացինք զբոսնելու անտառում, զրուցեցինք տարբեր թեմաների շուրջ։ Իսկ երեկոն անցկացրեցինք խարույկի շուրջ` մեկ բաժակ թեյով։

Ի՜նչ կարևոր է՝ ունենալ մտերիմ ընկեր, ես ուրախ եմ, որ Անահիտի պես ընկերուհի ունեմ։ Առավոտյան վերադարձանք տուն` չմոռանալով քաղել ճանապարհին հանդիպած գույնզգույն գեղեցիկ ծաղիկները, որոնք իրենց տեղը գտան մեր մեր մայրիկներին սենյակներում:

вторник, 24 июня 2025 г.

Իմ սիրելի հերոսը․Մոանա


Գոհարիկ Խաչատրյան

ԱՀՏ Լրագրության դասարան

Յուրաքանչյուր մարդ իր կյանքում ունի հերոս՝ մեկին, ով հիացնում է, ումից սովորում է կամ ոգեշնչվում։ Իմ սիրելի հերոսը Walt Disney Animation Studios-ի կողմից 2016 թվականին արտադրված 3D համակարգչային անիմացիոն մուլտֆիլմից Մոանան է։ Նա ուժեղ, խելացի և քաջ աղջիկ է, ով կարողացավ հաղթահարել բազմաթիվ դժվարություններ՝ փրկելու իր ժողովրդին։

Մոանան ապրում էր մի գեղեցիկ կղզում՝ իր ընտանիքի հետ։ Նրա ժողովուրդը վախենում էր հեռանալ կղզուց, սակայն Մոանան զգում էր, որ իր կոչումն ուրիշ է։ Նա չէր վախենում բաց ծովից և վստահ էր, որ պետք է ճանապարհորդի՝ փրկելու աղետից բնությունը և իր ժողովրդին։ Նա միակն էր, ով համարձակվեց դուրս գալ ծով և պայքարել տարբեր վտանգների դեմ՝ չզիջելով երբեք իր սկզբունքներին։

Մուլտֆիլմի սկզբում Մոանան սովորական աղջիկ է, ով խաղաղ ապրում էր կղզում՝ ընտանիքի և ժողովրդի հետ։ Սակայն նրա ներսում անընդհատ մի ձայն կա, որը նրան կանչում է դեպի ծովը։ Նա զգում է, որ իր առաքելությունը մեծ է, քան պարզապես կղզում ապրելը։ Չնայած, որ նրա հայրն արգելում է դուրս գալ օվկիանոս, Մոանան լսում է իր սրտի ձայնին։ Նա որոշում է մեկնել վտանգավոր ճանապարհորդության, որպեսզի փրկի իր ժողովրդին։

Մոանան հերոս է ոչ միայն նրա համար, որ հաղթահարեց ծովի վտանգները, այլև այն բանի համար, որ երբեք չհրաժարվեց։ Նա չվախեցավ, երբ դժվարություններ հանդիպեց, և անգամ երբ թերահավատ էր իր ուժերի վրա, գտավ հավատ ու շարունակեց պայքարը։ Նրա հավատը, համառությունը և սերը իր ժողովրդի նկատմամբ նրան դարձնում են իմ սիրելի հերոսուհին:

Մոանան ինձ սովորեցնում է, որ մենք բոլորս կարող ենք հերոս լինել մեր կյանքի ճանապարհին, եթե լսենք մեր սրտի ձայնին, հավատանք մեզ և երբեք չհանձնվենք։ Նրա նման մարդիկ ու կերպարներ ոգեշնչում են ինձ երազել, փորձել և առաջ գնալ՝ նույնիսկ ամենաբարդ պահերին։

понедельник, 23 июня 2025 г.

Ո՞վ է լավ մարդը


Էլեն Հակոբյան

ԱՀՏ Լրագրության դասարան

Լավ մարդ նշանակում է լինել լավ անձնավորություն։ Բայց միշտ չէ, որ լավ մարդը դիմացինի կողմից ստանում է լավ պատասխան։ Լավ մարդ լինել՝ նշանակում է պատվով մարդ լինել, հաճելի, հյուրասեր, դաստիարակված, ոչ թե անպատիվ, անդաստիարակ։

Շատերն են ասում, որ մեր տարիքի երեխաների մեծ մասն անդաստիարակ է։ Որոշ չափով համամիտ եմ։ Պատահում է՝ դպրոցներում աշակերտներն իրենց վատ են պահում, չեն հարգում ուսուցչին։ Պատասխանում են, ոտքերը դնում սեղանին և այլն։

Կա կարծիք, որ նմաններն այդպես էլ մեծանում են, բայց հուսանք՝ շատերը տարիքի հետ կհասկանան իրենց սխալն ու կփոխեն բնավորությունն ու պահվածքը։

Յուրաքանչյուր դաստիարակված անձ ինձ համար լավ մարդ է։


Իմ սիրելի մուլտֆիլմի հերոսը․ Սպունգ Բոբ


Աննա Սահակյան

ԱՀՏ Լրագրության դասարան

Իմ սիրելի մուլտֆիլմի հերոսը Սպունգ Բոբն է։ Նա դեղին, քառակուսի ձևով ծովային սպունգ է, ով ապրում է օվկիանոսի հատակում՝ Բիկինի Բոտտում անունով քաղաքում։ Նրա տունը անանասի տեսք ունի, և նա շատ ուրախ, աշխատասեր և բարի բնավորություն ունի։ Սպունգ Բոբն աշխատում է Կռաբս Բուրգեր ռեստորանում՝ որպես շեֆ խոհարար։ Նա հատկապես հայտնի է իր պատրաստած համեղ կրաբսբուրգերներով։ Նրա ամենամոտ ընկերը Պատրիկն է՝ մի վարդագույն ծովաստղ, ով ապրում է նրա հարևանությամբ։ Նրանք միասին որսում են մեդուզաներ, խաղում և ծիծաղում։ 

Ես շատ եմ սիրում Սպունգ Բոբին, որովհետև նա միշտ ուրախ է, բարի և օգնում է իր ընկերներին։ Ես նույնիսկ ունեմ Սպունգ Բոբի խաղալիքը, և հիմա էլ պահում եմ այն իմ սենյակում։ Այդ մուլտֆիլմի հերոսը միշտ ժպիտ է պարգևում։


суббота, 7 июня 2025 г.

Երեխաները խաղալու տեղ չունեն..խաղահրապարակների փոխարեն ավտոտնակներ ու բնակելի շենքեր են կառուցում


Արամ Արևշատյան, ԱՀՏ Լրագրության դասարան 

Մանկություն` կյանքի ամենաուրախ ժամանակաշրջան, երբ ես և ուրիշ մանուկներ վայելում են իրենց անհոգ տարիները։ Անհոգը մի փոքր չափազանցություն է։ Ճիշտ է, մենք այնպիսի հոգսեր չունենք, ինչպես մեր ծնողները, բայց մենք էլ մի քանի խնդիրներ ունենք: Երբ դուրս ենք գալիս բակ` բնակիչներից շատերը թույլ չեն տալիս իրենց շենքի կամ տան մոտ խաղալ և կոպիտ ձևով, վիրավորելով  մեզ հեռացնում են այդտեղից։ Պատճառն այն է,  որ խաղահրապարակների փոխարեն ավտոտնակներ ու բնակելի շենքեր են կառուցում և երեխաները խաղալու տեղ չունեն։ Ստիպված խաղում են շենքերի կամ ավտոտնակների մոտ։ Սա շատ մեծ խնդիր է։

пятница, 6 июня 2025 г.

Մարդի՜կ, հոգատար եղեք բնության հանդեպ



 Արաբկիրի հայորդյաց տան լրագրության դասարանի սան Էլեն Հակոբյան 

Հաճախ մարդիկ վնասում են բնությանն իրենց արարքներով` աղտոտելով շրջակա միջավայրը` չհասնանալով, եթե բնությունը չլինի, ապա մարդիկ նույնպես չեն լինի։ Անգամ ծառը կամ ծաղիկը չեն ցանկանում ջրել, որը իրենցից խլում է մի քանի վայրկյան։

Եթե գնում ենք բնության գիրկ` <<պիկնիկ>> ենք անում, ապա հետո պարտադիր պետք է մեր հետևից հավաքենք աղբը, սակայն դա հասկանում են քչերը։  Վերջերս նկատեցի, որ գրեթե բոլորը աղբը չեն նետում աղբամանի մեջ , արևածաղիկը կեղևազատում,  թափում են փողոցում, խոտերի մեջ ու ցավոք սրտի նման անկարգություններ նաև կատարում են մեծերը` չգիտակցելով դրա հետևանքը։ Մարդի՜կ, հոգատար եղեք բնության հանդեպ։

воскресенье, 1 июня 2025 г.

Խաչատուր Աբովյանի տուն-թանգարանը ոչ միայն հիշողություն է, այլև ոգեշնչման վայր


Նելլի Մխիթարյան

ԱՀՏ Լրագրության դասարան

Խաչատուր Աբովյանի տուն-թանգարանը մի վայր է, որի մասին վաղուց էի լսել, բայց երբեք չէի եղել։ Ասեմ անկեղծ՝ ես անգամ չէի պատկերացնում, որ այդքան կհուզվեմ ու կտպավորվեմ։


Թանգարանը գտնվում է մի շատ հանգիստ ու հին երևանյան թաղամասում՝ հեռու քաղաքի աղմուկից։ Բակ մտնելուն պես զգացի, որ ներսում մի այլ աշխարհ է։ Ամեն ինչ՝ հին հայկական տան կառուցվածքից մինչև ցուցադրած առարկաները, պահպանում է այն ժամանակների շունչը, երբ ապրել ու ստեղծագործել է Խաչատուր Աբովյանը։ Ինձ համար առանձնապես տպավորիչ էր այն հատվածը, որտեղ ցուցադրված էին նրա ձեռագրերը՝ հատկապես «Վերք Հայաստանի»-ի բնօրինակ էջերը։ Դրանք տեսնելը կարծես կենդանացնում էր Աբովյանի ներկայությունը։

Շատ հետաքրքիր էր նաև նրա նամակների ցուցադրությունը։ Դրանցից որոշները ուղղված էին իր ուսուցիչներին ու ընկերներին, իսկ որոշները՝ իշխանություններին, որոնց միջոցով Աբովյանը փորձում էր բարեփոխումներ առաջարկել։ Այդ ամենը կարդալիս մի նոր հայացքով նայեցի նրան՝ ոչ միայն որպես գրող, այլև որպես մտածող, հասարակական գործիչ ու հայրենասեր մարդ։

Թանգարանում կային նաև շատ հին կենցաղային իրեր, կահույք, հագուստներ, որոնք ներկայացնում էին այդ ժամանակվա հայ կյանքի մանրամասները։ Մտածում էի՝ ինչքան խոր արմատներ ունենք մենք, ի՜նչ հարուստ մշակույթ, ու ի՜նչ կարևոր է այդ ամենը պահպանել ու փոխանցել։


Այս այցելությունից հետո ես իսկապես ավելի հպարտ զգացի ինձ որպես հայ։ Խաչատուր Աբովյանը մեր նոր գրականության հիմնադիրն է, բայց նա նաև նոր մտածողության ու նոր հայի խորհրդանիշն է։ Նրա տուն-թանգարանը ոչ միայն հիշողություն է, այլև ոգեշնչման վայր։

Յուրաքանչյուր մարդ առնվազն մեկ անգամ պետք է այցելի այդ թանգարանը։ Դա այն վայրերից է, որից դուրս ես գալիս ուրիշ մարդ դարձած։

Աշակերտներն ու ուսուցիչները՝ գնահատման նոր կարգի մասին


Էլեն Հակոբյան

ԱՀՏ Լրագրության դասարան

Պետական հանրակրթական ուսումնական հաստատություններում ուսումնառության արդյունքների գնահատման նոր կարգն ավելի է բարդացրել աշակերտների և ուսուցիչների աշխատանքը։

Աշակերտների կարծիքով` հայտորոշիչ գնահատումն ունի միայն բացասական կողմեր։ Սովորողը ամեն օր չի ստանում գնահատական և դա էլ հիասթափեցնում է նրան։ Բացի այդ, նվազում է նաև գերազանցիկների թիվը։

Ուսուցիչների կարծիքով՝ հայտորոշիչ գնահատումը բարդացրել է նաև իրենց աշխատանքը, որովհետև գնահատականը որոշում են ամենօրյա բանավոր պատասխանների հիման վրա։  

 «Եթե չափորոշչին տիրապետում ենք ամբողջությամբ, այսինքն ուսուցիչը տիրապետում է չափորոշչի ճիշտ կիրառությանը, ապա դա հեշտացնում է նրա աշխատանքը և ստեղծագործ է դարձնում։ Այսօր նոր չափորոշչի կիրառումը կրթական համակարգ պարտադիր է, որովհետև այն ամբողջությամբ աշակերտի միտքն ավելի ստեղծագործ դարձնելուն է ուղղված»,-մեզ հետ զրույցում ասաց  հանրակրթական դպրոցի ուսուցչուհիներից մեկը։

Շարունակելով գործընկերոջ խոսքը` մեկ այլ ուսուցչուհի նկատեց. 

«Ժամանակներն են փոխվում,  ուսման ձևն էլ է փոխվում։ Այնպես չէ, որ ուսուցիչը գոհ է նոր չափորոշիչներից։ Պետք է երեխաների հոգեբանությունը փոխել` հասկանան, որ  հաճախում են դպրոց գիտելիք ձեռք բերելու, ոչ թե գնահատական ստանալու համար»։

Ուսուցչի խոսքով՝ երեխաների հոգեբանության մեջ խորապես նստած է գնահատական ստանալու այդ միտքն ու նրանք ոգևորվում էին գնահատական ստանալուց և ինչու չէ՝ ցածր գնահատականից էլ նոր դասեր էին քաղում, դատողություններ և հետևություններ անում և ուսումնական պրոցեսը ավելի կազմակերպված էր ընթանում։

 «Հիմա, որ երեխաներն  ամեն օր գնահատական չեն ստանում ու արժանանում են «կեցցես»-ի,  նրանք չեն ոգևորվում ու ծուլանում են։ Երեխան սովոր է, որ գնահատական չի ստանում ու կարող է մատների արանքով նայել, մինչև այս կարծրատիպերը վերանան ու եկող սերունդը հասկանա, որ գիտելիքը կարևոր է դպրոցում ձեռք բերելու համար»,-հավելեց մեր զրուցակիցը։

Ուսուցիչներն անդրադարձան նաև նոր դասագրքերին՝ հայտնելով, որ այդքան էլ վատը չեն, QR-կոդերով են , բայց հարցերի պակաս կա, բովանդակության առումով տեղեկությունները քիչ են։

четверг, 22 мая 2025 г.

Ինչո՞ւ հիասթափվեցի «Իմ հայրենիքն ու աշխարհը» դասագրքից


Աննա Սահակյան, ԱՀՏ Լրագրության դասարան «Իմ հայրենիքն ու աշխարհը»,-ահա, այսպես է կոչվում 6_րդ դասարանի պատմության դասագիրքը, որը ինձ մոտ մեծ հետաքրքրություն առաջացրեց, քանի որ ես սպասում էի իմանալ ավելին իմ Հայաստանի պատմության մասին։ Սակայն մի փոքր հիասթափվեցի, քանի որ գիրքը հիմնականում պատմում է այլ երկրների և ժողովուրդների մասին` շատ քիչ ուշադրություն դարձնելով մեր երկրի պատմությանը։ Կարծում եմ, որ  դասագիրքը պետք է առաջին հերթին երեխաներին ծանոթացնի հայոց պատմության մասին։ Կցանկանայի, որ ապագայում նման դասագրքերում ավելի մեծ տեղ հատկացվեր Հայաստանի պատմությանը, իսկ մյուս երկրների պատմությունը ներկայացվեր որպես լրացուցիչ տեղեկություն։ 

четверг, 15 мая 2025 г.

Հայաստանի պատմության թանգարանի այցելուներն ամեն քայլափոխի նոր բան են սովորում


Աննա Սահակյան

Արաբկիրի Հայորդյաց տան Լրագրության դասարան, 12 տարեկան

Յուրաքանչյուր տարի Թանգարանների միջազգային օրը թանգարաններն ինչպես ամբողջ աշխարհում, այնպես էլ Հայաստանում, համախմբվում են մեկ խորագրի շուրջ՝ ներկայանալով համահունչ միջոցառումներով, ցուցահանդեսներով և կրթական ծրագրերով՝ ընդգծելով թանգարանների դերը հասարակության ներդաշնակ և կայուն զարգացման գործընթացում:

Ես երկու անգամ այցելել եմ Հայաստանի պատմության թանգարան, որը գտնվում է Երևանի կենտրոնում։ Թանգարանն ինձ շատ է դուր եկել, որովհետև այնտեղ կարելի է տեսնել Հայաստանի հին և հարուստ պատմությունը՝ ներկայացված իրական գտածոներով, արձաններով, զենքերով հագուստներով և այլ ցուցանմուշներով։ Երկու անգամն էլ այցելել եմ «Լրագրության» դասարանի սաների և մեր ուսուցչուհու հետ։ Թանգարանի այցելուներն ամեն քայլափոխի նոր բան են սովորում։ Թանգարանում ես տեսա նաև հայտնի Մայր Անահիտի բրոնզե արձանը, որը շատ տպավորիչ էր։ Ցավոք, բոլոր ցուցանմուշները չեմ հիշում, բայց այնտեղ կային հնագույն զարդեր, հագուստներ, խեցեղեն, որոնք հազարավոր տարիներից եկել, հասել են մեզ ու պատմում են անցյալում կատարվածի մասին։ Հայաստանի պատմության թանգարան այցելելն ինձ սովորեցրեց, թե որքան կարևոր է ճանաչել մեր պատմությունը։ Ես խորհուրդ եմ տալիս բոլորին այցելել Հայաստանի պատմության թանգարան, որովհետև դա ոչ միայն հետաքրքիր է, այլև դու իմանում ես քո երկրի պատմության մասին, ինչ-որ բան ես սովորում ու անհամբեր սպասում ես քո հաջորդ այցելությանը՝ վերհիշելու և նորը տեսնելու համար։

Նշեմ, որ Հայաստանի պատմության թանգարանն ազգային նշանակության մշակութային կազմակերպություն է, որն ավելի քան մեկ դար շարունակ ձեռք է բերում, հավաքում, հայտնաբերում, հաշվառում, պահպանում, ուսումնասիրում, մեկնաբանում և ցուցադրում Հայաստանին ու հայ ժողովրդին առնչվող նյութական և ոչ նյութական մշակութային արժեքներ՝ նպաստելով գիտության, կրթության, զբոսաշրջության զարգացմանը։ Այնտեղ պահվում են շուրջ չորս հարյուր հազար հնագիտական, ազգագրական, դրամագիտական և այլ հավաքածուներ։

Թանգարանային հավաքածուն արտացոլում է Հայաստանի մշակույթի և պատմության ամբողջական պատկերը՝ նախապատմական ժամանակներից (մեզանից մեկ միլիոն ութ հարյուր հազար տարի առաջ) մինչև մեր օրերը։

Մայիսի 15-ը Ընտանիքի միջազգային օրն է



Արամ Արևշատյան

ԱՀՏ Լրագրության դասարան

Աշխարհում ամեն տարի, սկսած 1994 թվականից, մայիսի 15-ին նշվում է Ընտանիքի միջազգային օրը։

Ես շնորհակալ եմ Աստծուն, որ ինձ տվել է այսպիսի հրաշք ընտանիք։ Իմ ծնողներն ամեն ինչ անում են, որպեսզի ես և եղբայրս միշտ ուրախ լինենք։ Հայրս՝ Սամվելը, աշխատում է Հայաստանում հեռահաղորդակցության ոլորտում գործող ընկերություններից մեկում՝ որպես վարորդ։ Մայրս տնային տնտեսուհի է, ինչպես նաև նաև իրականացնում է դասապատրաստում։ Եղբայրս՝ Վահեն, 9-րդ դասարան է և քիչ ժամանակ է տրամադրում հանգստին։ Ամենալավ օրերից մեկը, որ անցկացրել եմ ընտանիքիս հետ՝ եղել է եղբորս ծննդյան օրը։ Այդ օրը նրա 12-ամյակն էր։ Մենք գնացել էինք Հաղթանակի զբոսայգի․նստեցինք շատ ատրակցիոններ, նավակ որպեսզի քշենք լճի ողջ երկայնքով։ Այդ օրն իսկապես շատ տպավորիչ էր ու անմոռանալի։

Մարդիկ հաճախ «մոռանում» են աղբամանի տեղը` աղբը թողնելով ամենուր


Աննա Սահակյան
ԱՀՏ Լրագրության դասարան

Քաղաքում օրեցօր ավելանում է աղբի քանակը՝ շրջակա միջավայր են ներթափանցում մեծ քանակությամբ պլաստիկ թափոններ։ Մարդիկ հաճախ «մոռանում» են աղբամանի տեղը` աղբը թողնելով ամենուր։ Դա վնասում է շրջակա միջավայրը, աղտոտում է փողոցները, գետերը և սպառնում է կենդանական աշխարհին։ Շատերը աղբը նետում են փողոցում կամ այգիներում՝ չօգտվելով նախատեսված աղբամաներից։ Պլաստիկի, թղթի և սննդի մնացորդների անզգույշ վերաբերումը աղտոտում է շրջակա միջավայրը, փչացնում է քաղաքի տեսքը և վնասում է բնությունը։
Մարդիկ տեսնելով աղբամանը`մեկ է , շարունակում են աղբաման նետելու փոխարեն գետնին դնել աղբն ու հեռանալ։

Քաղաքում կան ամեն տեսակի աղբի` թղթի, ալյումինի, պլաստիկի համար նախատեսված աղբամաններ, սակայն մեծ մասը դրան ուշադրություն չի էլ դարձնում։



понедельник, 14 апреля 2025 г.

«Փոքրիկ Իշխան»-նն ու իմ տպավորությունը

Աննա Սահակյան

ԱՀՏ Լրագրության դասարան

Անտուան դը Սենտ-Էքզյուպերին ֆրանսիացի գրող, օդաչու և պոետ էր։ Նա ծնվել է 1900 թվականին Ֆրանսիայում։ Սենտ-Էքզուպերին շատ էր սիրում թռչել և իր կյանքի փորձերը հաճախ ներառում էր իր գրական ստեղծագործություններում։ 

Նա գրել է մի քանի հայտնի գրքեր, բայց ամենահայտնին «Փոքրիկ Իշխանն»  է։ Ցավոք, հեղինակը զոհվել է Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի ժամանակ՝ թռիչքի ընթացքում։ 

«Փոքրիկ Իշխան»-ը պատմում էր մի փոքր տղայի մասին, ով ապրում էր մի փոքրիկ մոլորակի վրա։ Նա ճանապարհորդում է տարբեր մոլորակներով և հանդիպում տարբեր մարդկանց, որոնցից յուրաքանչյուրը ներկայացնում է կյանքի որոշ արժեքներ ու դասեր։ Գիրքն ուսուցանող է, հուզիչ և հարստացած է փիլիսոփայական մտքերով։ Այն ընդգծում է ընկերության, սիրո և մարդասիրության կարևորությունը։ Թեև գիրքը գրված է այնպես, որ երեխաները կարողանան ընթերցել, այն ունի խոր իմաստներ նաև մեծահասակների համար։

Ավ․Իսահակյանի անվան կենտրոնական գրադարանում, «Ֆրանկոֆոնիայի օրեր» ծրագրի շրջանակներում Լրագրության դասարանը դիտեց «Փոքրիկ Իշխան»-ը մուլտֆիլմը։ Ինձ վրա այն  մեծ տվավորություն թողեց։ Ամենաշատն ինձ դուր եկավ Փոքրիկ Իշխանի և աղվեսի խոսակցությունը, որտեղ խոսվում էր իսկական ընկերության մասին։ Այդ հատվածը շատ հուզիչ էր։ Ստեղծագործությունը սիրո և ընկերության մասին էր։

75-ամյա պապս տանել չի կարողանում տանն անգործ նստելը

Աննա Սահակյան 

ԱՀՏ Լրագրության դասարան

 Այսօր ուզում եմ պատմել իմ պապիկի մասին։ Նրա անունը Թադևոս է, 75 տարեկան է, և որքան էլ զարմանալի թվա` այս տարիքում ձգտում է աշխատել, տանել չի կարողանում տանն անգործ նստելը:


Պապիկս սկսել է աշխատել 16 տարեկանից։ Ես ուզում եմ ասել, որ իմ պապիկիս հետ շատ լավ ժամանակ ենք անցկացնում, նա մեզ ամառային արձակուրդներին տանում է գյուղ, որտեղ իր մանկությունն է անցել։ Հետաքրքիր է նրա ու տատիկիս ծանոթությունը, որի մասին տատիկս է պատմել։ Տատիկիս խոսքով` իրենց ծանոթացել է պապիկիս հորեղբայրը, ով աշխատում էր տատիկենց տան մոտ։ Նա  տեսել և ասել է, թե դու պետք է մեր տան հարսը լինես և այդպես էլ եղել է։ Տատիկս պատմում է, որ այդ ժամանակ նա սովորում էր, իսկ պապիկս բանակում էր ծառայում, ու այնքան գեղեցիկ էր, երբ իրեն տեսնելու էր գալիս զինվորական համազգեստով։

воскресенье, 30 марта 2025 г.

Հայ թատրոնի պատմությունը


 Նելլի Մխիթարյան

ԱՀՏ Լրագրության դասարան

Հայկական թատրոնը հարուստ պատմություն ունեցող արվեստի ճյուղ է, որը ձևավորվել է դեռ հնագույն ժամանակներից և շարունակում է զարգանալ մինչև այսօր։ Այն կարևոր դեր է խաղացել հայ ժողովրդի մշակութային կյանքում՝ նպաստելով ազգային ինքնության պահպանմանը, կրթությանն ու հասարակական մտածողության զարգացմանը։ Այն հունական և հռոմեական թատրոնների հետ միասին աշխարհի ամենահին թատրոնների շարքին է դասվում։


Հայ թատերական արվեստի սկիզբը կարելի է կապել հեթանոսական շրջանի ծեսերի և ներկայացումների հետ։ Դրանք կրոնական բնույթ ունեին և հաճախ ուղեկցվում էին երգ ու պարով։ Թատրոնի արմատները հասնում են նաև հին հայկական էպոսին, որը իր մեջ պարունակում էր դրամատիկական տարրեր։

Հայկական թատրոնն առաջացել է մ.թ.ա. I հազարամյակում՝ ստրկատիրական համայնական կարգերի ժամանակ Գիսանե և Անահիտ աստվածուհիներին նվիրված ծիսակատարություններից։ Հայկական պրոֆեսիոնալ թատրոնն առաջացել է հելլենիստական դարաշրջանի հայկական միապետություններում ողբերգությունից և ժողովրդական կատակերգությունից։

Հույն պատմաբան Պլուտարքոսի վկայությամբ մ.թ.ա. 69 թվականին Տիգրան Մեծ (Տիգրան Բ Մեծ) արքան պատմական Հայաստանի հարավային մայրաքաղաք Տիգրանակերտում կառուցել է Սիրիայի հելլենիստական ամֆիթատրոնների նման մի շինություն, որտեղ ներկայացումներ էին բեմադրվում։ Հայտնի է նաև, որ Տիգրանի որդի Արտավազդ Բ-ն (մ.թ.ա. 56-34 թթ, ով ողբերգություններ էր գրում Հայաստանի հյուսիսային մայրաքաղաք Արտաշատում (որին հռոմեացիները Հայաստանի Կարթագեն էին անվանում), ստեղծել է հելլենիստական ոճի թատրոն։ Պատմական աղբյուրների համաձայն այստեղ ելույթ է ունեցել ողբերգակ-կատակերգակ Յազոնի գլխավորությամբ մի թատերախումբ, իսկ մ.թ.ա. 53 թվականին բեմադրվել է Եվրիպիդեսի «Բաքոսուհիներ» ողբերգությունը։ Սկսած մ.թ.ա. 1-ին դարից բազմաթիվ պատմական փաստեր վկայում են հայկական բազմաժանր և բազմատեսակ պրոֆեսիոնալ թատրոնի գոյության մասին։ Օրինակ՝ Արմավիրում՝ հայկական հնագույն մայրաքաղաքում, գտել են հույն հեղինակների կամ Արտավազդ Բ-ի ողբերգություններից հատվածներ՝ գրված հունարեն լեզվով։

Հին հայկական թատրոնում զարգացել է նաև մնջախաղը։ 2-րդ դարից արդեն հայտնի է մնջախաղի հայ դերասանուհի Նազենիկը։ 2-3-րդ դարերում հայ ողբերգակ դերասանները (ձայնարկու գուսանները և ողբերգու գուսանները) խաղում էին հունական և հայկական ներկայացումներում, իսկ 4-րդ դարի կեսերից ներկայացումներ էին բեմադրվում Արշակ Բ թագավորի պալատում։

Միջնադարում թատերական ներկայացումները հիմնականում կրոնական թեմաներով էին՝ կապված եկեղեցական ծեսերի և ներկայացումների հետ։ Սակայն ժամանակի ընթացքում զարգացան նաև աշխարհիկ ներկայացումները։

Հայկական պրոֆեսիոնալ թատրոնի հիմնադրման հիմնական փուլը 19-րդ դարն է, երբ Խաչատուր Աբովյանի և Գաբրիել Սունդուկյանի ջանքերով սկսվեցին թատերական առաջին ներկայացումները։ Գաբրիել Սունդուկյանը համարվում է հայկական ռեալիստական թատրոնի հիմնադիրը, որի ստեղծագործությունները՝  <<Պեպո>>, <<Խաթաբալա>>, <<Էլի մեկ զոհ>>, մեծ ազդեցություն են ունեցել թատերական մշակույթի զարգացման վրա։
20-րդ դարում հայկական թատրոնը նոր շունչ ստացավ՝ դառնալով ավելի բազմաժանր։ Այս ժամանակաշրջանում հիմնադրվեցին Երևանի, Գյումրիի, Վանաձորի և այլ քաղաքների թատրոնները։

Հայկական թատրոնը ոչ միայն ժամանցի միջոց է, այլև ազգային արժեքների պահպանման և փոխանցման հարթակ։ Այն անդրադառնում է սոցիալական, քաղաքական, պատմական ու հոգեբանական թեմաներին՝ օգնելով հանրությանը վերանայել ու վերլուծել տարբեր իրադարձություններ։
Այսօր հայկական թատրոնը շարունակում է զարգանալ՝ նորարարական մոտեցումներով համադրելով դասական և ժամանակակից ժանրերը։ Այն ակտիվորեն մասնակցում է միջազգային թատերական փառատոների՝ ներկայացնելով հայ մշակույթը աշխարհին։

Հայկական թատրոնը պատմականորեն եղել և մնում է մշակութային ինքնության կարևոր բաղադրիչներից մեկը։ Այն ոչ միայն արվեստի ճյուղ է, այլև հայ ժողովրդի հոգևոր ժառանգության պահպանման միջոց, որը սերնդեսերունդ փոխանցում է արժեքներ, մտածելակերպ ու ազգային հոգևոր հարստություն։

Թեյը ոչ միայն հաճելի ըմպելիք է, այլև առողջության համար օգտակար միջոց


Նելլի Մխիթարյան

ԱՀՏ Լրագրության դասարան

Թեյն աշխարհի ամենահայտնի ու սիրված ըմպելիքներից մեկն է, որը ոչ միայն հաճույք է պատճառում, այլև ունի բազմաթիվ առողջարար հատկություններ։ Այն արտադրվում է տարբեր եղանակներով, ունի հարուստ պատմություն և տարբեր մշակույթներում յուրահատուկ նշանակություն։

Թեյի ծագումը վերագրվում է Չինաստանին, որտեղ այն հայտնի էր դեռևս 2700 թ. մ.թ.ա.։ Լեգենդի համաձայն՝ Չինաստանի կայսր Շեն Նունգը պատահաբար հայտնաբերել է թեյը, երբ մի քանի տերև ընկել են նրա եռացող ջրի մեջ։ Այդ պահից ի վեր թեյն արագորեն տարածվել է Ասիայի երկրներում, իսկ 17-րդ դարում հասել է Եվրոպա և դարձել առօրյա կենսակերպի անբաժան մասը։

Թեյի հիմնական տեսակներն են՝ սև, կանաչ, ուլուն, սպիտակ և դեղին թեյերը։
Թեյն ունի բազմաթիվ առողջարար ազդեցություններ․
Հակաօքսիդանտ ազդեցություն․հատկապես կանաչ թեյը պարունակում է շատ հակաօքսիդանտներ, որոնք օգնում են օրգանիզմին պայքարել ազատ ռադիկալների դեմ։
Սրտանոթային առողջություն․ թեյի կանոնավոր օգտագործումը կարող է նվազեցնել սրտանոթային հիվանդությունների ռիսկը։
Իմունիտետի ամրապնդում․թեյը պարունակում է վիտամիններ և հանքանյութեր, որոնք նպաստում են իմունային համակարգի ամրապնդմանը։
Հոգեկան հանգստություն․ թեյի մեջ պարունակվող L-թեանինը նպաստում է հանգստության և կենտրոնացվածության բարելավմանը։
Քաշի վերահսկում․ կանաչ թեյը կարող է արագացնել նյութափոխանակությունը և օգնել քաշի նվազեցմանը։

Թեյը ոչ միայն հաճելի ըմպելիք է, այլև առողջության համար օգտակար միջոց։ Այն բազմազան է՝ ըստ իր տեսակի, պատրաստման եղանակի և մշակույթի։ Թեյի սպառումը կարող է նպաստել ինչպես ֆիզիկական, այնպես էլ հոգեբանական առողջության բարելավմանը, դարձնելով այն կատարյալ ըմպելիք օրվա ցանկացած պահի համար։

суббота, 22 марта 2025 г.

Օդի ջերմաստիճանը կբարձրանա

 


Հիդրոօդերևութաբանության և մոնիթորինգի կենտրոնի տնօրենի տեղակալ Գագիկ Սուրենյանը «Ֆեյսբուք»-ի իր էջում հայտնում է, որ օդի ջերմաստիճանը մարտի 24-29-ին հանրապետության ողջ տարածքում մարտի 22-ի համեմատ աստիճանաբար կբարձրանա 11-15 աստիճանով։

среда, 19 марта 2025 г.

Բարությունն ուժ ունի

 


Աննա Սահակյան
ԱՀՏ Լրագրության դասարան

Շատ ժամանակներ առաջ, փոքրիկ գյուղում ապրում էր մի աղջիկ՝ Մարին, ով միշտ փորձում էր ամեն կերպ օգնել ուրիշներին։ Նա ապրում էր հին, բայց գեղեցիկ տանը՝ իր ընտանիքի հետ։ Մարին առաձնանում էր իր բարությամբ ու հոգատարությամբ։ Երբ գյուղում որևէ մեկն օգնության կարիք ուներ՝ նա առաջինն էր, ով շտապում էր հասնել օգնության։ Մի օր Մարին գնում էր անտառի միջով, երբ հանդիպեց մի կոճղի վրա նստած տխուր արջի։ Արջը նրան ասաց․

-Ոչ մեկը չի ուզում ինձ հետ խաղալ։ Ես միայնակ եմ։ 

Մարին երկար չմտածեց ու մոտեցավ նրան։

-Արջուկ, մի՞թե ցանկանում ես ընկեր ունենալ, որպեսզի խաղաս։ Ես կարող եմ լինել քո ընկերը։ 

Արջը զարմացած նայեց նրան, բայց միաժամանակ զգաց, որ Մարին անկեղծ է։

-Բայց ես շատ մեծ եմ, իսկ դու շատ փոքր։ Ինչպե՞ս կարող ես ինձ օգնել։ 

Մարին ժպտաց ու ասաց.

-Բարությունն ուժ ունի, և փոքր քայլերը մեծ արդյունքներ են տալիս։ Երբեք մի մտածիր, որ անկարող ես, միայն կիսիր սերը, և աշխարհը կփոխվի։ 

Արջը սկսեց հավատալ Մարիին, և նրանք գնացին խաղալու։ Ժամանակի ընթացքում մարդիկ սկսեցին նկատել նրանց ընկերությունը և հասկանալ, որ բարությունը կարող է փոխել ամեն բան՝ ստեղծելով սիրո ու փոխօգնության շղթա։ Գյուղը սկսեց ավելի բարեսիրտ ու միասնական լինել։ Իսկ Մարին միշտ հիշեց, թե ինչպես մի փոքրիկ քայլով կարելի է վերակերտել ամբողջ աշխարհը։

Ինչպե՞ս մաստակը հայտնի դարձավ


Նելլի Մխիթարյան

ԱՀՏ Լրագրության դասարան


Դժվար է գտնել մեկին, ով կյանքում գոնե մեկ անգամ մաստակ չի ծամել։ Բայց ի՞նչն է այն դարձնում այդքան հայտնի։

Մաստակը մի քանի վայրկյանում թարմացնում է շնչառությունը, ուսանողների սիրելին է։ Քննության ժամանակ ծամելը օգնում է կենտրոնանալ, իսկ աշխատանքային ծանր օրերին՝ նվազեցնել լարվածությունը։

Բժիշկները խորհուրդ են տալիս առանց շաքարի մաստակ ծամել ուտելուց հետո, քանի որ այն մաքրում է ատամները և պաշտպանում քայքայումից։

Ծամել, փուչիկներ փչել, ընկերների հետ մրցել՝ ով ավելի մեծ մաստակի պղպջակ կստեղծի։ Այս փոքրիկ, բայց կախարդական հրուշակեղենային արտադրանքն արդեն տասնամյակներ ուրախացնում է մարդկանց։

Մաստակը պատահաբար հայտնագործվել է 19-րդ դարում, երբ Մեքսիկայի նախկին նախագահ Սանտա Աննան Ամերիկա բերեց ծառի խեժ՝ ռետինի փոխարեն վաճառելու համար։ Սակայն գյուտարար Թոմաս Ադամսը փորձեց պարզապես ծամել։ Երբ հասկացավ, որ հետաքրքիր է՝ ավելացրեց քաղցրացուցիչներ ու սկսեց վաճառել։ Այսպես էլ մաստակը դարձավ սուպերպոպուլյար։

Դպրոցներում բացակայություններն իսկական գլխացավանք են դարձել


Աննա Սահակյան

ԱՀՏ Լրագրության դասարան

Դպրոցներում բացակայություններն իսկական գլխացավանք են դարձել։ Գաղտնիք չէ, որ երեխաները հաճախ հիվանդանում են հատկապես սեզոնային վիրուսների կամ վարակների պատճառով։ Ճիշտ է, այս բացակայությունները կարող են բացասական ազդեցություն ունենալ նրանց կրթության վրա, քանի որ կարող դասերից հետ մնալ, բայց ծնողները բողոքում են և ասում, որ անգամ բժշկի թուղթը չի օգնում, քանի որ մեկ է` երեխայի բացակայությունը դնում են, և կիսամյակի վերջում, եթե երեխան շատ բացակայություն է ունենում, պետք է վերաքննության մնա։

Մոռացել եք իմ մասին, ես էլ մարդկանց նման հոգատարության կարիք ունեմ․ Օվկիանոսի նամակը


Նելլի Մխիթարյան
ԱՀՏ Լրագրության դասարան

Ողջո՛ւյն, ընկերս, ես եմ` օվկիանոսը, երբևէ կմտածեի՞ր, որ գրում եմ քեզ, ստիպված եմ, այո՛ ստիպված․․․ դուք` մարդիկ, մոռացել եք իմ մասին, ես էլ մարդկանց նման հոգատարության կարիք ունեմ։ Ես իմ ալիքներով փարվում եմ քեզ, խորը շունչ եմ առնում օդից ու նվիրում քեզ անձրևի թարմությունը։ Մտածի՛ր մի պահ, ի՞նչ կանեիք դուք առանց ինձ։ Մտածե՞լ ես, այդ պատճառով էլ ես հիմա լքված եմ, լքված ձեր կողմից, նրանց կողմից, ում այդքան սիրում ու վստահում եմ ու նրանց օգնությանը սպասում։ Դուք չեք նկատել իմ կարևորությունը, և չեք նկատում մինչ օրս։ Սակայն իմ սիրտը ցավում է, որովհետև դու մոռացել ես, որ ես նույնպես ապրում եմ, շնչում ու զգում։ Ես էլ քեզ նման ուզում եմ ապրել, ուղղակի ապրել, ոչ թե գոյատևել։ Իմ ջրերը օրեցօր ծանրանում են քո թողած հետքերով` պլաստիկ շշեր, թունավոր թափոններ, անխնա ձկնորսություն։ Իմ մեջ ապրում են միլիոնավոր ձկնատեսակներ, որոնց մեծ մասին մարդիկ նույնիսկ ծանոթ չեն, բայց ձկնորսության պատճառով այդ տեսակները տարեցտարի վերանում եմ։ Ես հետևում եմ դրան լուռ, ոչինչ ասել չկարողանալով, բայց այսօր` հիմա, ես տեսնում եմ, թե ինչպես իմ խորքերում երբեմնի կյանքով լեցուն տարածքները վերածվում են անապատների։

Կորալները կորցնում են իրենց գույնը, ձկները՝ իրենց տունը, իսկ ես՝ իմ խաղաղությունը։
Բայց դու դեռ կարող ես փոխել ամեն ինչ։ Արժանի եղիր իմ նվիրած կյանքին՝ պաշտպանի՛ր ջուրը,  ինչպես կպաշտպանեիր քեզ համար թանկ մի բան։ Հրաժարվի՛ր ավելորդ պլաստիկից, ընտրիր կայուն ու գիտակցված ուղիներ, մտածի՛՝ր իմ մասին այնպես, ինչպես ես եմ մտածում քո մասին։

Եթե ես մահանամ, աշխարհի շնչառությունը կդադարի, և քո սերունդները չեն տեսնի այն գեղեցկությունը, որ դու ես տեսել։ Իսկ ինչու՞ այս ամենը վերացման հասցնել, չէ՞ որ դու կարող ես հենց հիմա վեր կենալ և ամեն ինչ փոխել։ Դե, ո՞ւմ ես սպասում մա՛րդ, ամեն ինչ քո ձեռքերում է, և միայն դու, այո', միայն դու կարող ես ինձ փրկել։
Ես դեռ ապրում եմ, շնչում եմ, դեռ սպասում եմ, որ ինձ կլսես։ Մի՛ թող, որ իմ ալիքները դառնան վերջին շշունջը, որ երբևէ կլսես։

Իմ խորը ալիքներում դեռ պարի են բռնում հազարավոր ջրային արարածներ, և ես չեմ ուզում, որ նրանց երգը ընդմիշտ մարի։

Օվկիանոսը մի մեծ, անսահման տարածք է, որի մեջ ապրում են հազարավոր կենդանիներ, բույսեր, ձկներ։ Մի՞թե դու կթողնես, որ այդ ամենը վերանա ինչ-որ անուշադիր մարդկանց վատ վարքի պատճառով։ Եթե դու հոգ տանես իմ մասին, ես կշարունակեմ նվիրել քեզ իմ անհուն գեղեցկությունը, շնչելու թարմ օդն ու աշխարհի հավասարակշռությունը։ Մի՛ մոռացիր՝ ես քո կյանքի անբաժանելի մասն եմ։ Դու դա դեռ չես գիտակցում, բայց առանց ինձ կյանքը Երկիր մոլորակի վրա անհնար և անիմաստ կլինի։ Ես քեզ տվել եմ ամեն ինչ, ինչ ունեցել եմ, ինչն ինձ համար թանկ է եղել, ես տվել եմ քեզ առանց որևէ վայրկյան մտորելու, իսկ դու՞, դու պատրա՞ստ ես այդ ամենի որևէ մասը ինձ հետ վերադարձնել։ Ես քեզ տվել եմ ամեն ինչ՝ փոխարենը ոչինչ չպահանջելով։ Միայն հարգանք, զգուշություն և ջրերս մաքուր պահել եմ խնդրում, որը դու այդպես էլ չես կարողանում անել։ Բայց, չէ՞ որ կյանքում միշտ էլ երկրորդ հնարավորություն է տրվում ամենքին, սա էլ բացառություն չէ։ Ես ուզում եմ, որ դու հասկանաս վտանգը, դա է ամենակարևորը։ Հասկանաս ու փորձես ուղղել սխալներդ։
  Խնդրանքով, սիրով` օվկիանոս։

четверг, 6 марта 2025 г.

Ի՞նչ կլիներ, եթե մեկ օր առյուծ լինեի


Արամ
Արևշատյան ԱՀՏ Լրագրության դասարան

Օրերից մեկ օր կուզեի առյուծ դառնալ։ Վերջապես կհասկանամ  կենդանիների լեզուն ու կտեսնեմ` մեզնից բամբասո՞ւմ են թե՞ ոչ, բայց համոզված եմ, որ տեսնելով առյուծին` հաստատ չեն բամբասի։ Կստուգեմ` առյո՞ւծն է ավելի արագավազ, թե՞ վագրը, բայց վագրի հետ կպայմանավորվեմ` եթե ես հաղթեմ, նա գնալու է մարդկանց մոտ և վախեցնի, որպեսզի տեսնեմ  մարդկանց վախը  կենդանիների աչքերով ինչպե՞ս է երևում, իսկ, եթե ես պարտվեմ` իմ որսի կտորը նրան կտամ։ Մի խոսքով, եթե ես առյուծ լինեմ` ամբողջ կենդանական աշխարհը քաոսի կվերածվի։

пятница, 28 февраля 2025 г.

Դպրոցների արտաքնոցներն իսկական գլխացավանք են դարձել աշակերտների համար

Հանրակրթական մի շարք դպրոցներում աշակերտները, լինելով դպրոցում շուրջ 8 ժամ, խուսափում են օգտվել, ինչպես իրենք են բնորոշում, գլխացավանք դարձած արտաքնոցներից։ Պատճառները տարբեր են․ դուռ կա՝ չի փակվում կամ ընդհանրապես բացակայում է, անտանելի հոտ է, չկա օճառ, զուգարանի թուղթ,  պատերն ու դռները կեղտոտ են, չեն աշխատում ծորակները, ձեռքերը չորացնող սարքերը։ 

-Չեն պահվում հիգիենայի կանոնները, ինչը կարող է առողջական լուրջ խնդիրներ առաջացնել։ Դպրոցի զուգարանների վիճակի բարելավումը պետք է լինի կրթական հաստատությունների առաջնային խնդիրներից մեկը,-մեզ հետ զրույցում կարևորեցին աշակերտները։

«Դա զուգարան չէ, բանտ է,չնայած բանտն ավելի լավն է երևի»,-ասաց Պետրոս Մանուկյանը։

Աշակերտներից մեկն էլ լինելով գյուղերից մեկում՝ զարմացել էր տիրող մաքրությունից ու անհրաժեշտ պարագաների առկայությունից։

«Գյուղի զուգարանները ոնց որ 5աստղանի ռեստորանի զուգարան լինեն, բա չէ մեր Երևանինը սովորական անցք էլի»,-նկատեց աշակերտներից մեկը։

Աշակերտներից Սամվել Սողոմոնյանին էլ անհանգստացնում էր արտաքնոցի դռան բացակայությունը։

-Անգամ դուռ չկա, սա ի՞նչ է, որ համարվում է պետքարան։ Օճառաման են դրել, որը չի էլ աշխատում։ Ավելի լավ է՝ սպասեմ, գնամ տուն, քան թե այդտեղ լվացվեմ։ Գնալու եմ Քաղաքապետարան՝ բողոքեմ,-նշեց Սամվելը։

Պարզվեց ՝ դպրոցի պետքարաննները ոչ միայն անմխիթար ու հակասանիտարական վիճակում են, այլև անգամ օդափոխության խնդիր կա։

-Մտնում ես զուգարան՝ ահավոր վիճակ է։ Մի կողմից բարձր դասարանի աշակերտների ծխած ծխախոտի հոտն է, մյուս կողմից՝ չօդափոխված տարածքը։ Հանդիպում եմ անգամ առանց դռան զուգարանների։ Չկա տաք ջուր ու աշակերտներն օգտվում են խոնավ անձեռոցիկներից, քանի որ ցուրտ է, ջուրն էլ սառը։ Օճառի ու զուգարանի թղթի մասին անգամ խոսք չկա։ Չկան պայմաններ՝ հաշմանդամություն ունեցող երեխաների համար, որպեսզի օգտվեն զուգարանից կամ լվացարանից։

Նյութը պատրաստեցին Արաբկիրի Հայորդյաց Տան Լրագրութայն դասարանի աշակերտները

Հաղորդագրություն

Նախկինում ի՞նչ տարբերակով են ստացել հայկական սուրման

Սոնա Լևոնյան ԱՀՏ Լրագրության դասարան Մարտի 14-ին Հայաստանի Պատմության թանգարանում տեղի ունեցավ  « Հայ կնոջ շպարի գաղտնիքը․ Ծես, մահ, թե՞ կյա...